۲۷ سپتامبر ۲۰۲۶ ـ بر اساس تحلیل دادههای بیماران که در نشست سالانهٔ انجمن اروپایی مطالعهٔ دیابت (EASD) در میلان ایتالیا (۲۸ سپتامبر تا ۲ اکتبر) ارائه میشود، خطر مرگومیر به هر علت در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ (T2D) که همزمان با دریافت انسولین پایه، از سیستم پایش مداوم گلوکز (CGM) استفاده کردهاند، در مقایسه با کسانی که از این فناوری استفاده نکردند، پس از یک سال ۴۴ درصد کمتر بود. این میزان کاهش خطر در بازه زمانی دو ساله نیز ۳۵ درصد گزارش شد.
این یافتهها اولین شواهد مبنی بر وجود ارتباط میان فناوریهای پیشرفتهٔ پایش مداوم گلوکز (CGM) و کاهش خطر مرگ در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ که تحت درمان با انسولین پایه (با یا بدون داروهای غیرانسولینی) هستند را ارائه میدهد. پژوهشگران همچنین خاطرنشان کردند که این فناوری با کاهش خطر بروز حوادث قلبیعروقی نیز مرتبط است.
تخمینها نشان میدهد که حدود ۷ درصد از ۴۰۵ میلیون بیمار مبتلا به دیابت نوع ۲، یعنی نزدیک به ۳۰ میلیون نفر در سطح جهان، به درمان با انسولین نیاز دارند. حفظ سطح قند خون در محدوده هدف میتواند بسیار دشوار باشد. بالا بودن مداوم سطح گلوکز در طول زمان، خطر بروز عوارض جدی از جمله بیماریهای قلبی، کوری و سکته مغزی را افزایش میدهد.
سیستم پایش مداوم گلوکز (CGM) از یک حسگر کوچک که روی پوست قرار میگیرد استفاده میکند تا سطح قند خون را اندازهگیری کرده و اعداد را به یک دستگاه تلفن همراه، دستگاه خوانش (Reader) اختصاصی یا سیستم خودکار تجویز انسولین ارسال کند. این فناوری به افراد اجازه میدهد سطح گلوکز خود را در تمام مدت تحت نظر داشته باشند و از این طریق، تغییرات آگاهانه در سبک زندگی یا درمان با انسولین خود اعمال کنند.
فناوری CGM مراقبت از افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ و ۲ را متحول کرده است و نشان داده شده که کنترل گلوکز خون را بهبود میبخشد؛ از جمله اینکه باعث کاهش دورههای هیپوگلیسمی (کاهش خطرناک سطح قند خون) میشود. بااینحال، نقش بالقوهٔ آن در کاهش سایر عوارض طولانیمدت در افراد مبتلا به دیابت نوع ۲، کمتر شناخته شده بود.
برای بررسی دقیقتر، پژوهشگران شرکت Abbottو مؤسسات همکار، از پلتفرم Truvetaاستفاده کردند؛ پایگاه دادهای که شامل پروندههای الکترونیک سلامتِ بینام و مشخصاتِ بیش از ۱۴۰ میلیون آمریکایی است. آنها خطر مرگومیر به هر علت و همچنین بروز اولین یا تکرار حوادث عروق بزرگ (از جمله حمله قلبی، نارسایی قلبی، سکته مغزی یا حمله ایسکمیک گذرا [TIA] و بیماری شریان محیطی) را در بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ که بین ۱ ژانویه ۲۰۱۷ تا ۱۸ مارس ۲۰۲۴ تحت درمان با انسولین پایه بودند، مورد ارزیابی قرار دادند.
این مطالعه، تعداد ۱۳۹۳۵ بیمار را که اولین نسخهٔ خود را برای دریافت CGMدریافت کرده بودند، با ۱۳۹۳۵ بیماری که از CGMاستفاده نمی کردند، مقایسه کرد. گروهها در آغاز مطالعه بر اساس ۲۹ ویژگی بیمار با هم مطابقت داده شدند تا اثرات مخدوشکننده کاهش یابد. این ویژگیها شامل سن، جنسیت، نژاد، مدت زمان ابتلا به دیابت، شدت عوارض دیابت، کنترل قند خون (اندازهگیری شده توسط HbA1c)، سایر شرایط سلامتی، مصرف دارو، دفعات مراجعه به مراکز درمانی و استفاده از دستگاههای پایش گلوکز بود. میانگین سنی شرکتکنندگان ۵۸ سال و ۴۷ درصد آنها زن بودند.
بهطور کلی، استفاده از CGMدر تمام پیامدهای مورد مطالعه، هم در بازه یک ساله و هم در بازه دو ساله، با کاهش خطر همراه بود.
در مدت ۱۲ ماه، احتمال مرگومیر به هر علت در کاربران CGM، ۴۴ درصد کمتر از غیر کاربران بود؛ بهطوریکه میزان مرگومیر در کاربران CGMدر مقایسه با غیر کاربران CGM کمتر بود (۱٫۱۶ درصد در برابر ۲٫۰۹ درصد). در بازه ۲۴ ماهه نیز خطر مرگومیر به هر علت در کاربران CGM،۳۵ درصد کمتر بود (۲٫۱۲ درصد در مقابل ۳٫۲۶ درصد).
به همین ترتیب، خطر تجربهٔ یک حادثهٔ جدید در عروق بزرگ در ۱۲ ماهه، در میان کاربران CGM، ۲۶ درصد کمتر از کاربران غیر CGMبود (۱٫۰۳ درصد در مقابل ۱٫۳۹ درصد) و این میزان در طی ۲۴ ماه، ۲۴ درصد کمتر گزارش شد (۱٫۶۴ درصد در مقابل ۲٫۱۷ درصد).
این تحلیل همچنین نشان داد که نرخ تکرار حوادث عروق بزرگ در ۱۲ ماه اول ۳۵ درصد و در ۲۴ ماه دوم ۳۶ درصد در میان کاربران CGM کمتر بوده است. همچنین نرخ بستری شدن در بیمارستان به دلیل نارسایی قلبی در هر دو بازه ۱۲ و ۲۴ ماهه، در کاربران CGMتقریباً نصف بود (به ترتیب ۵۴ درصد و ۴۷ درصد کمتر).
این یافتهها در چندین تحلیل حساسیت مختلف، از جمله تحلیلهایی که دورهٔ کووید-۱۹ و مرگهای رخ داده در ۹۰ روز اول را حذف میکردند، ثابت باقی ماندند.
پروفسور یوخن زوِفرت از بیمارستان دانشگاهی فرایبورگ در آلمان که رهبری این تحقیق را بر عهده داشت، گفت: «مطالعهٔ ما نشان میدهد که CGMمیتواند تأثیر واقعی بر سلامت طولانیمدت افرادی داشته باشد که با دیابت نوع ۲ زندگی میکنند و نیاز به انسولین دارند و همچنین ممکن است به کاهش خطر مرگومیر زودرس کمک کند.»
وی افزود: «این یافتهها ضرورت گسترش دسترسی به CGMرا برای افراد مبتلا به دیابت نوع ۲ که تحت درمان با انسولین پایه هستند و میتوانند از آن بهرهمند شوند، تقویت میکند. بسیار حیاتی است که در جهت دستیابی به دسترسی عادلانه و برابر به فناوریهای دیابت و همچنین حمایتهای لازم برای استفاده مؤثر از آنها تلاش کنیم تا هیچکس از قافله عقب نماند.»
نویسندگان خاطرنشان کردند که به دلیل ماهیت مشاهدهای این مطالعه، این پژوهش نمیتواند تعیین کند که دقیقاً چه عاملی باعث کاهش نرخ حوادث قلبیعروقی و مرگومیر شده است. با وجود مطابقت شرکتکنندگان بر اساس ۲۹ عامل تاثیرگذار، احتمال وجود عوامل مخدوشکنندهٔ اندازهگیرینشده همچنان وجود دارد.
آنها همچنین به محدودیتهای دیگر، از جمله بررسینشدن تغییرات در داروهای مصرفی و سایر اقدامات بالینی در طول دورهٔ پیگیری، اشاره کردند. علاوه بر این، جامعهٔ آماری مطالعه ممکن است نمایندهٔ همهٔ بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ که تحت درمان با انسولین پایه هستند، نباشد. آنها تأکید کردند که برای تأیید و تکمیل این یافتهها، به مطالعات آیندهنگرِ بزرگتر نیاز است.
منبع:
https://medicalxpress.com/news/2026-09-glucose-mortality-diabetic-patients-insulin.html